Çocuklarda Cinsel Kimlik Gelişimi

Çocuklar doğal olarak, yapılarında var olan cinsel potansiyelleri yönünde gelişirler ve kendi cinsinin eğilimleri desteklendiği sürece, kız ya da erkek kimliğini benimserler.

Cinsel kimlik, bireyin kendi bedenini ve benliğini belli bir cinsiyet içinde algılaması, kabul etmesi ve buna uygun biçimde duygu ve davranışa yönelmesidir.

Dünyaya gelişinin ardından henüz ilk yaşlarında cinsel kimlik ve bu kimliğe ait rol kazanımı gerçekleşmeye başlar. Elbette her şeyden önce sağlıklı bir cinsel kimliğin gelişebilmesi için sağlıklı biyolojik gelişim şarttır. Dişi ve erkek beden yapıları, cinsel iç salgı bezleri, hormonlar bakımından varoluştan ayrıdırlar. Ancak bir çocuğun kız ya da erkek cinsiyetinde doğması, cinsel kimliğin kazanımında gerekli ama yeterli olmayan ilk temel koşuldur.

Bu bağlamda sağlıklı cinsel kimlik gelişimi için gerekli diğer koşullardan şunlardır:

Cinsel kimlik gelişiminde ilk önemli unsur uygun özdeşim modellerinin olup olmadığıdır. Çocuğun hayatındaın ilk yıllarındaki tecrübeleri,ilk öğrenmeleri de cinsel kimlik gelişimine şekil verir.

Sağlıklı cinsel kimlik gelişimi için bir diğer zorunluluk; erkek çocuk için "erkek model" yani temelde "baba" , kız çocuk içinse "kadın model" yani temelde "annesi" ile özdeşim yapmasıdır.

Diğer yandan; anne ve babanın çocuklarının kız ya da erkek cinsiyetinde doğmasına dair beklentileri, çocuğa verilen isim, çocuğa karşı tutumlar, kız ya da erkek oluşuna göre ondan beklenen davranış, cinsel kimlik gelişiminde önemli rol oynar.

Bundan başka önemli olacak diğer durumlar arasında, cinsiyet özellikleri ve cinsellikle ilgili hatalı bilgi vermeler, cinselliğe dair korku yaratmalar, aşırı denetim ve kontrol altında tutma, suçlamalar, hiçbir gizlilik ve mahremiyete izin verilmemesi vb. sayılabilir.

Ayrıca aile içinde cinsel konulara karşı olan, aşırı çekingenlik ya da aşırı seksüel davranışlarla yüklü abartılı tutumlar da sorunlu bir cinsel kimlik gelişimine yol açabilmektedir.

Sonuç olarak cinsel gelişimin yolunda gitmesi, bahsi geçen bu temel koşullara bağlıdır ve bu koşullara özgü hatalar da cinsel kimlik gelişimini olumsuz etkilemektedirler.

Yasemin KULAÇ

Klinik Psikolog